Please do not touch!


Η ψηφιοποίηση του αρχείου της ΕΡΤ ει μη τι άλλο έδωσε χρώμα στα μονότονα briefings του Ρουσσόπουλου, μέρες μου είναι, και μάλιστα χρώμα από τη μυστηριώδη, ας μου επιτραπεί, παλέττα των υπουργικών του αρμοδιοτήτων. Δε μαν ντιζερβς έι μπρέικ, θα μου πείτε, από την επαχθή επικοινωνιακή διαχείριση των δακρύβρεκτων ριάλιτυ του ασφαλιστικού και …του άλλου με τον πτωχό πλην τίμιο εθνικό αερομεταφορέα. Ένα βελουτέ θέμα πολιτισμού και νέων τεχνολογιών ήταν ό,τι πρέπει για την περίσταση.

Πέρα τώρα από το κυβερνητικό βάνιτυ φεστ, στο θέμα υπάρχουν αρκετά περίπλοκες πτυχές, μετά βεβαιότητος περισσότερες από αυτές που μπορούν να αντιληφθούν οι πολιτικά υπεύθυνοι, μερικές από τις οποίες παρουσίασε ο cosmix, επισημαίνοντας –εν συντομία– ότι πρόκειται για μια κίνηση προς τη σωστή κατεύθυνση εκφράζοντας όμως εύλογες επιφυλάξεις για τις τεχνικές επιλογές που έκανε η ΕΡΤ σχετικά με την πρόσβαση τού κοινού στο ψηφιοποιημένο περιεχόμενο.

Στις επιφυλάξεις τού cosmix (και σε άλλες που εμφανίστηκαν σε αρκετά blog και φόρουμ) θέλω να προσθέσω μερικές ακόμα για τις επιλογές της ΕΡΤ (για την ακρίβεια για τις επιλογές που η ΕΡΤ δεν έκανε) αναφορικά με τους όρους χρήσης και εκμετάλλευσης του περιεχομένου της. Ομολογώ εδώ πως δεν μου έχει ξανατύχει κρατικός φορέας να διαθέτει περιεχόμενο οnline με τόσο λακωνικούς όρους χρήσης, κρυμένους μάλιστα στις συνήθεις ερωτήσεις:

“— Μπορεί ο χρήστης να χρησιμοποιήσει μέρος του οπτικοακουστικού αρχείου για εμπορικούς σκοπούς;
— Όχι.”

Ανακύπτουν αμέσως δύο ερωτήματα: πρώτον, με ποιους όρους και από ποιον επιτρέπεται (έστω και σιωπηρά) η μη εμπορική χρήση του οπτικοακουστικού περιεχομένου — από μεμονωμένους χρήστες για προσωπική χρήση, από άλλους δημόσιους φορείς, από ΜΚΟ; — και δεύτερον, γιατί η ΕΡΤ λέει έτσι κάθετα και άχαρα ‘όχι’ στην εμπορική εκμετάλλευση;

Σχετικά με το πρώτο ερώτημα μαντεύω ότι η ΕΡΤ αρκέστηκε στο ότι έσωσε ένα τμήμα του αρχείου της από τη φθορά και ο προβληματισμός της δεν έφτασε πιο μακριά από το να το εκθέσει αυτάρεσκα σε μια ‘γυάλινη προθήκη’ με ένα μεγάλο “please do not touch” …και σε όποιον αρέσει! Για τα περετέρω η ΕΡΤ ενδέχεται μην έχει ακόμα κατανοήσει την αναγκαιότητα του να ξεβολευτεί και να μεριμνήσει πχ για το ξεκαθάρισμα των (ομολογουμένως σύνθετων για τον οπτικοακουστικό τομέα) δικαιωμάτων ή για το σχεδιασμό αδειών δίκαιης πρόσβασης του κοινού στο αρχείο της. Σα νε μαρς πα κομ σά καν μεμ! Ναι μεν το περιεχόμενο που παράγουν οι δημόσιοι τηλεοπτικοί οργανισμοί δεν υπάγεται στο νόμο για τη χρήση πληροφοριών του δημόσιου τομέα αλλά νά που οι κοινωνίες εν έτει 2007 έχουν αρκετά πιο nuanced απαιτήσεις σχετικά με τη διακίνηση της πληροφορίας και της γνώσης τις οποίες δεν θεωρώ διόλου έξυπνο να αγνοεί ένας δημόσιος φορέας. Όταν ένας οργανισμός διαθέτει ένα ψηφιακό αρχείο online δεν το κάνει μόνον για τουριστικούς/ψυχαγωγικούς σκοπούς — φροντίζει να διασφαλίσει, και να προτείνει ακόμα, δυνατότητες για τη δημιουργική χρήση του στην έρευνα πχ ή στην εκπαίδευση. Δεν έψαξα ποιες ακριβώς πολιτικές έχει υιοθετήσει ο κάθε δημόσιος τηλεοπτικός οργανισμός στο δυτικό κόσμο — ίσως κάποιος άλλος γνωρίζει το θέμα καλύτερα — το ενδιαφέρον μου όμως τράβηξαν έτσι στα πρόχειρα, οι πολιτικές του ΒΒC (παρά τη σχιζοφρενική συμπεριφορά του τον τελευταίο χρόνο με το iPlayer) και το πολύ πρόσφατο πείραμα της Norddeutsche Rundfunk (NDT) που διαθέτει πιλοτικά δύο προγράμματά της με άδειες creative commons. Παρά τον αστικό μύθο που θέλει το BBC να έχει κι αυτό προ πολλού επιλέξει άδειες creative commons για τη μη εμπορική διάθεση του ψηφιακού του αρχείου, η διάθεση ξεκίνησε με άδειες creative archive — οι οποίες άντλησαν μεν την έμπνευσή τους από τις άδειες creative commons αλλά συντάχθηκαν από μια ευρεία ομάδα stakeholders με ιδιαίτερη προσοχή στις ανάγκες ενός μείζονος ραδιοτηλεοπτικού οργανισμού αλλά και στις βρετανικές ιδιαιτερότητες στον τομέα των πνευματικών δικαιωμάτων, αναζητώντας έτσι ευρύτερες συναινέσεις και την όποια νομιμοποίηση έρχεται μαζί τους. Οι προσπάθειες τού ΒΒC δυστυχώς πάγωσαν με το τέλος της πιλοτικής περιόδου διάθεσης ενός μικρού τμήματος του ψηφιακού του αρχείου (μεγάλη ιστορία…) και το βάρος μετατοπίστηκε στο εμφανώς δημοφιλέστερο online video service …όπου ο μιντιακός οργανισμός κόλλησε για ένα διάστημα πάνω στο επικοινωνιακό και πολιτικό ντιζάστερ της συμβατότητας του iPlayer με τα συστήματα Macintosh και Linux κι από όπου, αν όλα πάνε καλά, προβλέπεται να απεγκλωβιστεί με το καλό στις αρχές του 2008. Περιμένοντας τη συνέχεια αυτής της προσπάθειας απελευθέρωσης της πρόσβασης στο περιεχόμενο, κρατάμε μέχρι στιγμής μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα παράπλευρη πρωτοβουλία, το BBC Βackstage, ένα πειραματικό developers’ network, κατά τη γνώμη μου άξιο προσοχής και μίμησης.

Σχετικά με το θέμα της εμπορικής εκμετάλλευσης, δια γυμνού οφθαλμού, την ΕΡΤ δεν την κόβω για επιχείρηση που θα ανασκουμπωθεί για να εκμεταλλευτεί με έξυπνο τρόπο το περιεχόμενο που δημιουργεί. Στη σελίδα ‘Πωλήσεις’ στο σάιτ της αναφέρονται αφηρημένα τα προϊόντα της ΕΡΤ ενώ εδώ κι εκεί υπάρχουν αόριστες αναφορές στις εμπορικές της δραστηριότητες χωρίς όμως παραπομπές σε συγκεκριμένα προϊόντα ή σε trade shows όπου η ΕΡΤ συμμετέχει, κάτι που θα έκανε routinely οποιοσδήποτε αντιμετωπίζει σοβαρά τη διεθνή αγορά. Ούτε λόγος φυσικά για permissions που για πολλούς μη κρατικοδίαιτους δημόσιους ραδιοτηλεοπτικούς οργανισμούς, όπως πχ το NPR, αποτελούν μια αρκετά προσοδοφόρα εμπορική δραστηριότητα. Δεν έχω την υπομονή του y. και σίγουρα όχι το Michael Moore για να ψάξω λεπτομερή οικονομικά στοιχεία για τις εμπορικές δραστηριότητες της ΕΡΤ, αλλά δεν θα εκπλαγώ αν αυτές δεν συμπεριλαμβάνουν παρά ελάχιστη εμπορική εκμετάλλευση περιεχομένου. (Any numbers are most welcome!) Αναρωτιέμαι όμως αν η ΕΡΤ είναι σε τόσο καλή οικονομική κατάσταση που δεν χρειάζεται να εκμεταλλευτεί εμπορικά το περιεχόμενό της και αφήνει αυτό το μικροεμπόριο για στους ψιλικατζήδες … Αν όντως συμβαίνει κάτι τέτοιο μήπως θα έπρεπε να μειώσει (λεεέω τώρα) τις εισφορές μας ή να καταργήσει τις διαφημίσεις ή να παραιτηθεί από τις κρατικές επιχορηγήσεις υπέρ κάποιου άλλου οργανισμού που τις χρειάζεται περισσότερο;

Το έργο της ψηφιοποίησης απορρόφησε μέχρι στιγμής EUR 1.9 εκ. από τους φόρους μας. Εν έτει 2007 θα περίμενα η ΕΡΤ να είχε επιδιώξει περισσότερο sustainability για μια τέτοια επένδυση και να είχε επιδείξει μεγαλύτερες ευαισθησίες απέναντι στους έλληνες πολίτες (μετόχους και επενδυτές στην ΕΡΤ ΑΕ, δατ ιζ ).



2 σχόλια


1
Από: buzz

Please do not touch! (The Reality Tape)…

“η ΕΡΤ αρκέστηκε στο ότι έσωσε ένα τμήμα του αρχείου της από τη φθορά και ο προβληματισμός της δεν έφτασε πιο μακριά από το να το εκθέσει α…

12 December, 2007 στις 5:23 pm
2
Από: Yorgos

Εξαιρετικό ποστ!

Οι ισολογισμοί της ΕΡΤ μέχρι το 2005 (το σάιτ έχει εμπάργκο διετίας, υποθέτω…) είναι εδώ. Μπορεί να κάνω λάθος (δεν τα πάω καλά με τα λογιστικίστικα), αλλά δε βλέπω κάποιου είδους αναφορά σε έσοδα από εκμετάλλευση περιεχομένου.

Α! Και καλά σημερινά νέα από το BBC:

“UK Linux and Mac fanboys can afford to turn a lighter shade of puce today, as the BBC has quietly opened the shutters on the Flash-based version of iPlayer, its seven day TV catch-up service.” (πηγή)

13 December, 2007 στις 7:37 am